Archief van
Auteur: Richtje

Ik verricht secretariaatswerkzaamheden en HR-taken op administratief gebied. Daarnaast werk ik voor de unit Digitaal van dbieb. Ook ik hou van lezen, franstalige romans in het bijzonder. Als ik een leuk franstalig boek heb gelezen dat ook in het Nederlands is verschenen kun je hier een klein verslagje lezen. Ook Nederlandse literatuur/lectuur is niet te versmaden.
Max Havelaar, of de koffieveilingen van de Nederlandse Handelmaatschappij – Multatuli

Max Havelaar, of de koffieveilingen van de Nederlandse Handelmaatschappij – Multatuli

heeft jouw bibliotheek dit boek?

Deze klassieker uit de Nederlandse literatuur stond op de rol voor de lezingenserie Spraakmakende boeken van dbiebVanwege corona kon de lezing niet doorgaan. Maar wie weet komt er een herkansing. Zelf had ik het boek niet eerder gelezen, alleen het mooie maar treurige verhaal over Saïdjah en Adinda dat er deel van uitmaakt was me bekend.  

Het boek, dat is opgenomen in de Canon van Nederland, is in 1859 geschreven door Eduard Douwes Dekker onder de schuilnaam Multatuli en wordt na verschijning in 1860 een bestseller. Het is in feite één grote aanklacht tegen het wanbeheer van het Nederlands koloniaal bewind in Nederlands IndiëAls gevolg van het daar ingevoerde cultuurstelsel heerst er onder de inlandse bevolking armoede en honger. In het cultuurstelsel worden de inlanders uitgeknepen en gedwongen gratis en voor niks grond beschikbaar te stellen voor het verbouwen van producten die de Nederlanders veel geld opleveren. Douwes Dekker heeft zelf als ambtenaar in Nederlands Indië gewerkt en werd daar erg teleurgesteld over de behandeling van de inlandse bevolking.  

Het verhaal in het boek wordt verteld door Batavus Droogstoppel, makelaar in koffie, die zelf geen idee heeft wat er zich afspeelt in Nederlandse kolonie en een heel hoge hoed van zichzelf op heeft, want hij gedraagt zich immers braaf en godsvruchtig. Hij vertelt dat hij een pak papier met kopij voor een boek krijgt van een oud-klasgenoot. Deze noemt Droogstoppel denigrerend Sjaalman omdat hij te arm is om zich eemantel aan te schaffen. Wie arm is heeft dat aan zichzelf te wijten is de overtuiging van Droogstoppel.  Sjaalman vraagt Droogstoppel het boek te publiceren omdat hij er zelf de middelen niet voor heeft. Droogstoppel geeft Stern, een jonge stagiair op zijn kantoor, de opdracht de kopij te bewerken tot een boek. Stern laat vervolgens in zijn bewerking de persoon Max Havelaar verschijnen die het verhaal vertelt van Max Havelaar, assistent resident op Java. Het is de persoon van Max Havelaar die verslag doet van het wanbeheer in de kolonie. 

Er is veel te vertellen over het boek. Wat mij voornamelijk opviel is de geniale manier waarop het verhaal is opgebouwd, zoals hierboven in het kort beschreven. En, al is het taalgebruik gedateerd (soms even doorbijten), het is goed leesbaar. Ook humor ontbreekt niet, bijvoorbeeld wanneer Droogstoppel de vreselijke preken van dominee Wawelaar roemt. Wawelaar beweert onder andere dat de Nederlanders het uitverkoren volk zijn omdat ze zo hard werkenAl met al ben ik blij dat ik het heb gelezen.  

Uit het leven van een hond – Sander Kollaard

Uit het leven van een hond – Sander Kollaard

Heeft jouw bibliotheek dit boek?

Het verhaal beslaat maar één dag. Niet veel zou je zeggen, toch gebeurt er veel. Op een warme zaterdag in juli wordt Henk, 56 jaar oud en verpleegkundige, al vroeg wakker en meteen al stromen er nogal levensbeschouwelijke gedachten zijn hoofd binnen. Als Henk in actie komt en zijn hond Schurk gaat uitlaten merkt hij dat Schurk geen fut heeft en een zieke indruk maakt. Als Schurk er helemaal bij gaat liggen ontfermt een vrouw zich over hem. Henk, al geruime tijd gescheiden, vindt haar wel aantrekkelijk. 

Gedurende de dag ontplooit Henk meer activiteiten, zoals een bezoek aan de boekwinkel waar hij het boek ‘Kees de jongen’ voor zijn nichtje koopt. Hij gaat langs bij een oud-collega in een verpleeghuis en bij de slijter. Niet te vergeten een bezoek aan de dierenarts waar hij hoort dat Schurk aan hartfalen lijdt en niet lang meer te leven heeft. ‘s Avonds heeft hij een barbecue ter ere van de verjaardag van zijn nichtje die 17 wordt. In de bus ernaartoe zit de vrouw die hij die ochtend had ontmoet.  

De ziekte van Schurk doet Henk beseffen dat het leven eindig is en daardoor ontstaat er ruimte in zijn hoofd. Hij krijgt zowaar weer zin om het leven te vieren en merkt zelfs dat hij verliefd is geworden op de vrouw van die ochtend.  

Aan het eind van de dag zitten Henk en de hond samen op de bank. Dat was de dag uit het leven van de hond en de man.  

Dit verhaal waarin niks wereldschokkend gebeurt, maar waar het vooral gaat om kleine dingen, heeft mij van a tot z kunnen boeien. Dat komt vooral door de eenvoud van het verhaal en door de manier waarop de schrijver, op een beeldende en soms droge manier de zieleroerselen van Henk tevoorschijn tovert. En het heeft ook grappige elementen, bijvoorbeeld: Schurk houdt van muziek, van Für Elise, maar vooral van Une paloma blanca van de George Baker Selection.

De ondergrondse spoorweg – Colson Whitehead

De ondergrondse spoorweg – Colson Whitehead

Heeft jouw bibliotheek dit boek?

Hoe actueel dit boek van de Amerikaanse schrijver Colson Whitehead in de huidige tijden van veel aandacht voor rassendiscriminatie en etnisch profileren! Met dit boek ontving de schrijver in 2016 de National Book Award.

Aan de hand van het verhaal van de zwarte slavin Cora vertelt het de geschiedenis van drie generaties slaven in de Verenigde Staten. Het verhaal begint rond 1850 in een katoenplantage in de staat Georgia, waar de elfjarige Cora zichzelf in verschrikkelijke omstandigheden overeind moet houden. Haar moeder, evenals Cora geboren op de plantage, is die plek ontvlucht en heeft haar moederziel alleen achtergelaten. Haar oma is al op jonge leeftijd uit West-Afrika ontvoerd door slavenhandelaren, naar Amerika gebracht en daar doorverkocht van de ene naar de andere eigenaar. Het leven op de plantage is keihard, de slaven zijn volslagen rechteloos, worden als vee behandeld en soms zelfs tot vermaak van gasten op de plantage gemarteld.

Op een dag vraagt Ceasar Cora met hem de plantage te ontvluchten naar het Noorden, waar zwarten minder onmenselijk worden behandeld. Na een paar weken te hebben geaarzeld besluit Cora met Ceasar mee te gaan. En dan begint de grote reis van Cora via onder andere de ondergrondse spoorweg. Met de term ondergrondse spoorweg wordt niet het netwerk van abolitionisten (degenen die de slavernij wilden afschaffen) bedoeld. In dit boek is de ondergrondse spoorweg een echt ondergronds tunnelstelsel met perrons. Via dit stelsel komt Cora in verschillende Amerikaanse staten terecht, waar ze wordt geholpen door blanken die hun eigen leven in de waagschaal stellen. Maar helaas is haar leven nog altijd niet zeker en wordt ze opgejaagd door slavenjagers. Maar ze zet door.

Alhoewel de gebeurtenissen vaak verschrikkelijk zijn is het een heel mooi boek. Het leest fijn door, het biedt veel informatie over de situatie rond slavernij in de VS, en het verhaal spreekt hoop uit. Hoop die vooral te danken is aan het positieve karakter en het doorzettingsvermogen van de hoofdpersoon Cora.

DNA – Yrsa Sigurdardottir

DNA – Yrsa Sigurdardottir

Heeft jouw bibliotheek dit boek?

Voor mij als medewerker van dbieb is mijn werkplek ‘verboden’ terrein in deze coronaperiode, want thuiswerken is het devies. Gelukkig zijn daar de ebooks van de bibliotheken, waar ik deze spannende detective vond. Normaal gesproken lees ik niet vaak detectives, maar in deze tijden van veelal deprimerend one-item-nieuws over corona had ik behoefte aan een boek dat de gedachten verzet. Dat deed dit boek zeker. De lezer moet alleen wel tegen wat gruwelijkheden kunnen. Wie daarvan houdt kan zijn hart ophalen.  

Zoals vaker in een thriller begint het meteen met een vreselijk moordgeval. Er wordt een dode vrouw gevonden van wie het hoofd helemaal is omwikkeld met tape met in haar mond een stofzuiger. Haar 7-jarig dochtertje dat zich onder het bed had verstopt is helaas getuige van de moord geweest. Politieinspecteur Huldar krijgt de zaak toegewezen. Hij moet samenwerken met de psychologe Freya, met wie hij ooit een onenightstand heeft gehad. Freya neemt het getraumatiseerde dochtertje onder haar hoede.  

Korte tijd later wordt een tweede dode vrouw aangetroffen, een oudere vrouw die ook op een gruwelijke manier is vermoord. De ‘moordmethode’ is bijna identiek, maar verder lijkt er totaal geen verband met de levens van de twee vrouwen te bestaan. Daar begint dan de puzzel.  

In een tweede verhaallijn komen we Karl tegen. Karl is een mislukte student maar tevens radioamateur. Hij krijgt op een bijzondere frequentie boodschappen met alleen maar cijfercombinaties door. Later zal blijken dat die getallencodes voor hem bedoeld zijn en naar de uiteindelijke oplossing van de moorden zullen leiden.  

Al met al een spannend boek dat je snel uitleest. Dat is vooral te danken aan de heldere schrijfstijl en het sterke plot. Als ik weer mijn gedachten wil verzetten ga ik vast meer titels van deze schrijfster lezen.

Lichter dan ik – Dido Machielsen

Lichter dan ik – Dido Machielsen

heeft jouw bibliotheek dit boek?

Het verhaal in dit boek wordt verteld door Isa, een Javaanse vrouw, die leefde ten tijde van de Nederlandse overheersing in Nederlands-Indië. Isa is de dochter van een kleermaakster en groeit op in de kraton (Javaans paleis). Ze heeft daar een gelukkige jeugd. Maar als haar moeder haar, met de beste bedoelingen, wil uithuwelijken dreigt ze slachtoffer te worden van de traditionele Javaanse standenmaatschappij. Isa wil vrij zijn en loopt weg van huis, waarmee ze voorgoed alle schepen achter zich verbrandt. Ze wordt de njaj van Gey, een Nederlandse militair en nazaat van een patriciërsfamilie. Een njaj is een inlandse vrouw die in een ongehuwde relatie leeft met een Europese of Indo-Europese man. Met Gey zal Isa twee kinderen krijgen, die een lichtere huidskleur hebben. Maar helaas zal Gey haar niet tot zijn vrouw maken en haar aan haar lot overlaten. In plaats van vrijheid zal Isa in haar verdere leven vooral onvrijheid  tegenkomen.

Het verhaal heeft mij een goede inkijk in de maatschappelijke rangen en standen in Nederlands-Indië gegeven. Vooral omdat het is verteld vanuit het perspectief van een ‘inlander’. In die maatschappij is er, vooral voor vrouwen, weinig tot geen kans, zich te ontworstelen aan het plekje waar men is geboren. En dat geldt niet alleen voor de inlanders ten opzichte van de koloniale overheerser, maar ook voor de inlandse rangen en standen. Als ik lees dat de halfbloeden slechter worden behandeld dat de inlanders en wat de reden daarvan is – vermenging van bloed – rijzen mij de haren te berge. Dit hoor ik de laatste tijd helaas vaker. Maar terug naar het boek: ik vond het een indrukwekkend boek dat ook nog eens op een prachtige manier wordt verteld.