Archief van
Tag: rouwverwerking

Harnas van Hansaplast – Charlotte Mutsaers

Harnas van Hansaplast – Charlotte Mutsaers

heeft uw bibliotheek dit boek?

“Vlak voor oudjaar 2001 werd mijn broer Barend dood op zijn bed gevonden in een gloednieuw pyamajasje zonder broek. Geen gewone dood; hij was pas eenenvijftig en slechts omringd door grote stapels porno.” Zo luiden de eerste zinnen van het boek. Barend is de broer van Charlotte Mutsaers zelf.

Kort na de dood van Barend moeten Charlotte en haar zuster het ouderlijk huis, waar Barend nog woonde, ontruimen, wat een ontzaglijke klus blijkt te zijn omdat het huis is volgepakt met veel rommel en het erg vervuild is. Gekleed in overalls nemen de schrijfster en haar zuster kamer na kamer onder handen. Al opruimend denkt de schrijfster terug aan haar broer, zijn positie in het gezin Mutsaers, zijn onaangepastheid aan de maatschappij, zijn  worsteling met zijn hartverscheurende eenzaamheid. Ook haar eigen rol laat ze niet onbenoemd, ze analyseert ook zichzelf. Beiden hebben/hadden onaangepaste trekken, alleen Barend ging over een grens, terwijl Charlotte zelf daar niet overheen ging. Barend was de jongste in het welgestelde gezin Mutsaers. Zowel vader, kunsthistoricus, als moeder, kleindochter van de beroemde ingenieur Lely, gaven de kinderen weinig warmte. Moeder was altijd heel streng naar de meisjes, maar ten opzichte van zoon Barend was ze altijd toegeeflijk.

Het verschijnen van het boek veroorzaakte nogal wat ophef omdat Charlotte in het boek een grote verzameling kinderporno die ze vond onderin de boekenkist waarin ooit Hugo de Groot was ontsnapt uit slot Loevestein niet aan de politie gaf maar verkocht aan een handelaar. De schrijfster heeft echter ontkend dat ze dit in werkelijkheid heeft gedaan. Deze commotie doet wat mij betreft niets af aan de kwaliteit van het boek; het schetst niet alleen een portret van de familie, maar het is ook een eerbetoon aan de overleden broer. Het is een prachtig boek dat je bij de kladden grijpt. Lezen maar.

Een artikel in Tzum vertelt meer over het boek.

Hieronder een fragment uit DWDD over de ophef rond het boek.

As in tas – Jelle Brandt Corstius

As in tas – Jelle Brandt Corstius

asintas
Heeft jouw bibliotheek dit boek?

Een paar maanden na het overlijden van zijn vader, Hugo Brandt Corstius, start zoon Jelle een fietstocht naar de Middellandse Zee met in zijn fietstas een hoeveelheid  ter grootte van een koffiekopje van de as van zijn vader. De fietstocht is een project dat hij zichzelf had opgelegd om de snel verlopende ziekte en de dood van zijn vader te verwerken. Ieder jaar maakte Jelle met zijn vader een fietstocht, die nooit te lang moest duren want dan draaide het op ruzie uit. Jelle had een ingewikkelde relatie met zijn vader, die hij typeert als “een onaangepaste, onvoorspelbare, geniale, maar wel vriendelijke gek”. Na het vroegtijdige overlijden van hun moeder moesten de kinderen Brandt Corstius zich vooral zelf opvoeden.

In de verschillende reisetappes beschrijft Jelle zijn herinneringen aan zijn vader, en zijn belevenissen tijdens de fietstocht. Het fietsen is soms ontzettend afzien, maar ook beleeft hij hilarische avonturen. Al fietsend herinnert hij zich grappige maar ook pijnlijke gebeurtenissen. Tijdens de beklimming van een steile helling denkt hij bijvoorbeeld terug aan een spelletje pingpong met zijn vader, die koste wat kost van zijn zoontje wilde winnen. Huilend bereikt Jelle de heuveltop.

Zo borrelen er nog veel meer trieste, hilarische en absurde herinneringen op, zoals die keer dat Jelle en zijn zussen besloten van huis weg te lopen met het doel door hun vader gemist te worden. Toen ze na urenlange afwezigheid toch maar weer huis gingen, moesten ze constateren dat hun vader niet had gemerkt dat ze niet thuis waren.

Dit boek is heel fijn om te lezen, met veel gevoel en met veel humor geschreven. Lees hier een fragment uit het boek. Heel jammer dat de reis van Jelle niet veel langer heeft geduurd. Lezen maar dus. Informatie over Jelle en zijn andere werk is o.a. te vinden op zijn googlografie.

Kijk hier naar een fragment van DWDD waarin Jelle over zijn boek vertelt.

De schok van de val – Nathan Filer

De schok van de val – Nathan Filer

schok
Heeft jouw bibliotheek dit boek?

Matthew, 9 jaar, is met zijn ouders en zijn 2 jaar oudere broer Simon op vakantie op een camping aan de Engelse kust. Simon heeft het syndroom van Down, en hij is erg gehecht aan Matthew. Als Matthew struikelt en zijn knie bezeert, draagt Simon hem helemaal terug naar de caravan van zijn ouders. Een paar dagen later gebeurt er een ongeluk waardoor Simon komt te overlijden. Wat er precies gebeurd is, is niet duidelijk, maar het lijkt alsof Matthew er op de een of andere manier bij betrokken is. Het verlies laat diepe sporen na in het gezin en heeft invloed op de schoolcarrière van Matthew.

Na de middelbare school wil Matthew niet verder studeren. Hij huurt een flatje met zijn vriend Jacob, en krijgt een baantje. Het lukt de jongens niet goed om op eigen benen te staan, ze gebruiken drugs en alcohol en voor Matthew gaan de trauma’s uit het verleden opspelen. Hij komt Simon steeds tegen, niet in levende lijve, maar hij denkt bijvoorbeeld dat Simon via de televisie tot hem spreekt en houdt hele gesprekken met hem. Matthew’s gedrag wordt steeds vreemder, tot het thuis niet meer gaat en hij wordt opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis. Dan start een lange periode van behandeling en verwerking.

Het is een prachtig en geloofwaardig geschreven boek, waarbij je in de huid van de mentaal steeds ziekere hoofdpersoon kruipt. Nathan Filer (lees hier een interview met hem) heeft zelf 10 jaar als psychiatrisch verpleegkundige gewerkt, dus hij kent die wereld van binnenuit. Met deze debuutroman won hij meteen de prestigieuze Britse Costa Award.

De schok van de val is ook beschikbaar als e-book

Korte film Bijwerkingen, gebaseerd op het boek De schok van de val.
[youtube https://www.youtube.com/watch?v=a_dw4Uci-mg]

Het verhaal van een weduwe – Mick Jackson

Het verhaal van een weduwe – Mick Jackson

jackson weduweNa het overlijden van haar man lukt het de hoofdpersoon niet om in haar Londense huis het verdriet te verwerken. Ze vertrekt in een opwelling richting Norfolk. Daar huurt ze een cottage in een klein badplaatsje. Ze maakt lange wandelingen door de zoutmoerassen en langs het strand en drinkt elke avond stevig om maar te kunnen slapen.

De hoofdpersoon kijkt terug op haar leven. Er dringt zich een buitenechtelijke affaire op die in deze omgeving plaatsvond. Ze krijgt behoefte om Paul te vertellen over wat haar is overkomen. Ze vindt zijn huis terug en stalkt de bewoners om hem alleen te spreken. Als dat na veel hilarische taferelen eindelijk lukt  blijkt dat de bewoner Paul niet is. Die is naar het buitenland vertrokken.

We leren de hoofdpersoon kennen met al haar eigenaardigheden en het rouwproces in allerlei facetten, zoals niet kunnen slapen, alles doen om een dagritme te vinden en verloren tijdsbesef. De hoofdpersoon doet dingen waarin ze zichzelf niet herkent en elke dag is een gevecht om te overleven en om zichzelf weer te vinden.

Ik heb het boek in een ruk uitgelezen. Het is niet zwaar, maar de eigenaardigheden van verdriet en rouw zijn vaak grappig beschreven. De hoofdpersoon is een taaie vrouw met een ironische kijk op zichzelf en de wereld. Hoewel ik haar naam niet te weten ben gekomen leerde ik haar goed kennen en raakte aan haar verknocht. Bovendien is het boek echt Engels met mooie beschrijvingen van de omgeving die me deden denken aan mijn vakantie in de North Yorkshire Moors. Een aanrader voor vrouwen die van Engeland houden.

De handel in emotionele goederen – Maarten Inghels

De handel in emotionele goederen – Maarten Inghels

InghelsDe één z’n dood is de ander z’n brood…  Luukas Kolibri is ‘handelaar in emotionele goederen’. Zorgvuldig en geroutineerd ruimt hij op verzoek van nabestaanden de huizen van overledenen leeg en verkoopt de spullen.  Luukas is een man gesteld op orde en netheid.  Wanneer zijn eigen geliefde Robin Boleau overlijdt, begint Luukas aan het conserveren van haar nalatenschap. Krampachtig houdt hij vast aan wat was. Van kleding, boeken en bestek tot haren en afgeknipte teennagels die Robin ooit achterliet. Zijn huis verandert langzaam in een ‘requiem zonder partituur of vaste toonsoort’. Zelfs uitwerpselen vinden uiteindelijk hun weg naar deze curieuze collectie.  Steeds dieper zakt Luukas weg in een moeras van verdriet dat zich niet door spullen laat dempen.

Zowel Luukas als de lezer worstelen overigens met de vraag of de dood van Robin nou werkelijk een ongeluk was of… Dit maakt het ‘sterfgeval’ extra beladen.

Parallel aan de tragedie rondom de dood van Robin, loopt het verhaal van René Demeter die in zijn dagboek zijn eigen naderende dood beschrijft. René nam ooit deel aan een zaaddonorproject van de overheid. Nu vraagt hij zich af waar al ‘zijn’ kinderen zijn gebleven. Duidelijk wordt dat Robin een reageerbuisbaby was. Of René haar vader is, blijft echter in het ongewisse.

Ik heb genoten van De handel in emotionele goederen vanwege de thematiek. Vroeg of laat wordt iedereen in het leven geconfronteerd met de dood van een geliefde. Hoe deze persoon te gedenken, koesteren en los te laten. Is er een juiste manier om te rouwen? Wat stelt materie nog voor als je iemand voor altijd moet missen? Schrijver en dichter Inghels heeft met zijn debuutroman een veelbelovende literaire start gemaakt. Hoewel er ogenschijnlijk weinig gebeurt in het boek, blijven de poëtische zinnen en de ranzige verzameling van Luukas boeien.

Dus huil niet, maar lees!